Yumurta dondurma (oosit dondurma), kadınların üreme hücreleri olan yumurtalarını genç ve sağlıklı dönemlerinde dondurarak doğurganlık potansiyellerini gelecekte kullanmak üzere koruma altına alan modern bir tıbbi yöntemdir.
Zamanla azalan yumurtalık rezervi ve biyolojik yaş faktörünün getirdiği riskleri ötelemek isteyen kadınlar için geliştirilen bu yöntem; kariyer veya eğitim planlaması yapanların yanı sıra kemoterapi/radyoterapi gibi kanser tedavileri öncesinde ya da ailesinde erken menopoz öyküsü bulunan bireylerde doğurganlığı güvence altına almanın en etkili yoludur.
Yumurta Dondurma Süreci Hangi Adımları İçerir?
Yumurtalıkların Uyarılması (Over Stimülasyonu): Adet döneminin başında başlanan hormon iğneleriyle yumurtalıklar uyarılır. Amaç, doğal döngüdeki gibi tek bir yumurta yerine birden fazla folikülün eşzamanlı olarak olgunlaşmasını sağlamaktır. Gelişim süreci düzenli ultrason muayeneleri ve kan testleriyle takip edilir.
Yumurtaların Toplanması (OPU - Foliküler Aspirasyon): İstenen olgunluğa ulaşan foliküllere çatlatma iğnesi verildikten yaklaşık 36 saat sonra toplama işlemi yapılır. Hafif sedasyon (anestezi) altında, vajinal ultrason rehberliğinde ince bir iğne ile folikül sıvıları aspire edilir. İşlem tamamen ağrısızdır ve ortalama 15-20 dakika sürer.
Vitrifikasyon (Hızlı Dondurma): Toplanan yumurtalardan yalnızca olgun olanlar (MII evresi) seçilir. Koruyucu özel sıvılar kullanılarak saniyeler içinde -196°C’deki sıvı azot tanklarında dondurulur. Vitrifikasyon tekniği sayesinde hücre içinde buz kristalleri oluşmaz ve yumurtaların çözüldüğünde canlı kalma oranı %95’lerin üzerine çıkar.
Dikkat Edilmesi Gerekenler ve Başarı Faktörleri
Yumurta dondurma işlemi kesin bir gebelik garantisi vermemekle birlikte, gebelik şansı doğrudan yumurtaların dondurulduğu yaştaki kaliteye ve saklanan olgun yumurta sayısına bağlıdır. Kadın ne kadar genç yaşta dondurma işlemi yaptırırsa, ilerleyen yaşlarda o yumurtalarla sağlıklı bir gebelik elde etme ihtimali o kadar yüksek olur. Doğurganlık potansiyelinin doğru değerlendirilmesi için uzman bir hekimle kişiye özel planlama yapılması büyük önem taşır.